|
RESMİ FİBA
BASKETBOL KURALLARI
2004
RESMİ YORUMLAR
Bu
dokümandaki yorumlar FİBA ’ nın resmi oyun kuralaları ile ilgili
yorumlarıdır ve 1 Eylül 2004 tarihi itibari ile geçerli
olacaktır. Bu dokümandaki yorumlar eğer daha önceki FİBA
yorumları ile çelişiyor ise bu dokümandaki yorumlar dikkate
alınacaktır.
FİBA resmi
oyun kuralları FİBA Merkez Yönetimi tarafından onanır ve düzenli
olarak FİBA Teknik Komitesi tarafından güncellenir.
Kurallar
mümkün olduğu kadar açık ve net tutulmasına rağmen kurallar oyun
esnasında karşılaşılacak durumlardan çok prensipler ile
ilgilidir. Dolayısı ile oyun içerisinde karşılaşılabilecek her
durumu kapsayamayabilir.
Bu
dokümanın amacı kural kitabındaki prensipleri ve kuralları oyun
esnasında gerçekleşebilecek durumlara çevirmektir.
FİBA oyun
kuralları basketbol maçında kullanılacak temel kurallar olmasına
rağmen FİBA kurallarda ve yorumlarda açıklanmayan durumlarda
karar yetkisini hakemlere bırakmaktadır.
5
Oyuncular ve Sakatlıklar
DURUM 1
Bir oyuncu
sakatlandığında takımın antrenörü , yardımcı antrenörü , yedek
oyuncusu veya başka bir takım görevlisi sahaya girdiğinde , o
oyuncu sakatlığı için bir tedavi yapılmasa da tedavi yapılmış
kabul edilir.
Örnek
1
A4 ’ ün
sakatlanmış olduğu göründüğünden oyun durdurulmuştur.
(a)
A takımının doktoru sahaya girer ve A4 ’ ü tedavi eder.
(b)
A takımının doktoru sahaya girer fakat A4 zaten
iyileşmiştir.
(c)
A takımının antrenörü A4 ’ ün durumuna bakmak için sahaya
girer.
(d)
A takımının yardımcı antrenörü , yedek oyuncusu veya
takım görevlisi sahaya girer fakat tedavi yapmaz.
Yorum :
Her dört
durumda da A4 tedavi almış gibi düşünülür ve değiştirilmelidir.
DURUM 2
Oyuncunun
sakatlığının çok ciddi olduğu doktor tarafından belirtilmiş ise
o oyuncunun saha dışına çıkarılması için bir zaman limiti
yoktur.
Örnek 2 :
A4 çok ciddi
bir şekilde sakatlanmıştır ve doktor A4 ’ün saha dışına
çıkarılmasının tehlikeli olduğunu söylemesinden ötürü oyun 15
dakika durmuştur.
Yorum:
Bu durumda
doktorun oyuncunun saha dışına çıkarılması için geren zaman
konusundaki yorumu belirleyici olur. Oyuncu saha dışına
alındıktan sonra oyun kaldığı yerden devam eder.
9 Periyod Başı ve Sonu
DURUM 1
Oyun her iki
takım da sahada hazır en az 5 oyuncu bulundurmadan başlamaz.
Eğer hakemler takımın sahada 5 kişiden az bulundurması için
geçerli bir mazeret görüyorlar ise teknik faul vermemelidirler.
Aksi durumda o takıma bir teknik faul verilmeli ve/veya maç
tatil edilmelidir.
Örnek 1:
Maçın
başlama saatinde A takımının sahada hazır 5 oyuncusu
bulunmamaktadır.
(a)
Takım yetkilisi geç kalan oyuncular için geçerli bir
mazeret sunmuştur.
(b)
Takım yetkilisi geç kalan oyuncular için geçerli bir
mazeret sunmamıştır.
Yorum :
(a)
Oyunun başlaması en fazla 15 dakika geciktirilir. Eğer
takımın geç kalan oyuncuları 15 dakika içinde sahada hazır
bulunur ise oyun başlatılmadır. Eğer geç kalan oyuncular 15
dakika içinde sahada hazır bulunmaz ise maç sonucu B takımı
lehine 20-0 tescil edilmelidir.
(b)
Oyunun başlaması en fazla 15 dakika geciktirilir. Eğer
takımın geç kalan oyuncuları 15 dakika içinde sahada hazır
bulunur ise A takımının antrenörüne bir teknik faul verilir (B
olarak kaydedilir) ve oyun başlatılır. Eğer geç kalan oyuncular
15 dakika içinde sahada hazır bulunmaz ise maç sonucu B takımı
lehine 20-0 tescil edilmelidir.
DURUM
2
Eğer periyodun başlaması ile
her iki takımın da yanlış potalara hücum ettiği fark edilir ise
her iki takım da dezavantajlı duruma düşürülmeden oyun
durdurulmalı ve hata düzeltilmelidir. O ana kadar olan sayılar ,
fauller , geçen zaman vs. Geçerlidir.
Örnek 1 :
Periyodun
başlamasında sonra hakemler her iki takımında yanlış potalara
hücum ettiğini fark ederler.
Yorum:
Her iki
takım da dezavantajlı duruma düşürülmeden oyun durdurulmalı ve
takımlar potaları değiştirilmelidir. Oyun durdurulduğu noktanın
tam karşı sahasından başlar.
Örnek 2 :
Periyodun
başlamasından sonra A takımı doğru potaya hücum eder fakat B5
yön duygusunu kaybederek yanlışlıkla kendi potasına bir basket
atar.
Yorum :
2 sayı A
takımının kaptanına kaydedilir.
12 Hava Atışı ve Ok
Yönü
DURUM 1
Oyunun
başlaması için yapılan hava atışı sonrası topun kontrolünü
elinde bulundurmayan takım bir sonraki hava atışı durumunda topu
en yakın sınır çizgisi dışından oyuna sokma hakkına sahiptir.
Örnek 1 :
Oyunun
başlaması için yapılan hava atışından sonra hava atışındaki A4
topu çeler
(a)
A5 ve B5 arasında paylaşılamayan top kararı verilir.
(b)
A5 ve B5 arasında karşılıklı faul kararı verilir.
Yorum :
Hava atışı
sonrası hiçbir takım topun kontrolünü sağlayamadığı için ok yönü
belirlenmemiştir. Bu durumda A5 ve B5 arasında yapılacak ikinci
bir hava atışı ile oyun başlar. Topun çelinmesinden sonra oyun
saati başladığı için geçen zaman geçerlidir.
Örnek 2 :
B takımı
topu oyuna sokma sırasına sahip iken maçın hakemleri veya saat
görevlisinin hatası sonucu top A takımına verilmiştir.
Yorum :
Top sahadaki
bir oyuncuya temas ettikten sonra hata düzeltilemez. B takımı
hatadan dolayı topu oyuna sokma hakkını kaybetmez bir sonraki
hava atışı durumunda topu oyuna B takımı sokar.
17 Topun Oyuna
Sokulması
DURUM 1
Topu oyuna
sokacak oyuncu topu elinden çıkarırken elleri saha çizgisini
geçmiş olabilir. Bu durumda da savunma oyuncusunun topu oyuna
sokan oyuncunun topuna müdahelesi ile ilgili kısıtlamalar
geçerlidir.
Örnek 1:
A4 topu
oyuna sokarken , daha top elinde iken A4 ün eli sınır çizgisinin
içine girmiş ve savunma oyuncusu topa bu esnada dokunmuş veya
topu almıştır.
Yorum :
Savunma
oyuncusu ve o takımın antrenörü uyarılmalı , aynı pozisyon
tekrar ettiğinde oyuncuya bir teknik faul verilmelidir.
DURUM 2
Topu oyuna
sokacak oyuncu topu takım arkadaşına pas şeklinde (eline değil)
vermelidir. Topu oyuna sokarken takım arkadaşının eline topu
vermek ihlaldir.
Örnek :
A4
topu oyuna sokarken topu A5 in eline vermiştir.
Yorum:
Topu oyuna
sokan oyuncunu elinden topun çıkması gerektiğinden bu bir
ihlaldir. Top ihlalin gerçekleştiği yerden B takımına verilir.
18 – 19 Molalar ve
oyuncu Değişiklikleri
DURUM 1
Periyodun
başında oyunun zamanı başlamadan önce veya periyodun bitişinde
oyun zamanı bittikten sonra mola veya oyuncu değişikliği
yapılmaz.
Örnek 1 :
Oyunun
başındaki hava atışında daha topa legal temas yapılmadan önce A5
bir ihlal yapar ve top kenardan oyuna sokulmak üzere B takımına
verilir. Bu esnada herhangi bir takımın antrenörü mola veya
oyuncu değişikliği talebinde bulunur.
Yorum:
Daha oyun
zamanı başlamadığı için mola veya oyuncu değişikliği talebi
kabul edilmez.
Örnek 2:
Oyunun veya
uzatmanın sonunda sayı görevlisinin periyodun bittiğini belirten
sesli işareti ile aynı anda hakemler faul çalar ve A4 2 atış
kullanmak ile ödüllendirilir. Bu esnada herhangi bir takımın
antrenörü mola veya oyuncu değişikliği talebinde bulunur.
Yorum:
Daha oyun
zamanı başlamadığı için mola veya oyuncu değişikliği talebi
kabul edilmez.
DURUM
2
24 saniye
görevlisinin sesli işareti oyun saatini durdurmadığı için bir
mola veya oyuncu değişikliği fırsatı doğurmaz.
Örnek 1:
Sahadan
yapılan bir sayı girişiminden sonra top havada iken 24 saniye
sesli işareti duyulur ve top çemberden geçer bu esnada
(a)
Her iki takım veya bir takım oyuncu değişikliği isteminde
bulunur.
(b)
Her iki takım veya bir takım mola isteminde bulunur.
Yorum :
(a)
24 saniye sesli işareti dikkate alınmaz çünkü oyun
saatini durdurmaz. Hakemin oyunu başka bir neden ile
durdurmadığı durumlar dışında değişiklik fırsatı sadece
4.Periyodun son 2 dakikası sayı yiyen takım için mümkündür. Eğer
bu durumda sayı yiyen takım oyuncu değiştiriyor ise diğer takım
da oyuncu değiştirebilir.
(b)
Sayı yiyen takımın mola isteği gerçekleştirilir.
DURUM 3
Serbest
atışı kullanan oyuncu son serbest atışta bir ihlal
gerçekleştirir ise top ilk serbest atış için oyuncuya verilmeden
önce değişiklik isteminde bulunulmasa da bu her iki takım için
de bir oyuncu değişikliği fırsatıdır.
Örnek :
Son serbest
atış sırasında atışı kullanan A4 bir ihlal yapar. A10 ve / veya
B10 daha önce değişiklik isteminde bulunulmamasına rağmen
ihlalden sonra değişiklik için masaya gelirler.
Yorum :
Değişiklik(ler)
için izin verilir. İhlal yapıldıktan sonra her iki takım da
oyuncu değiştirebilir.
DURUM
4
Eğer bir
mola isteği varsa ve hakem faul düdüğü çaldıysa , mola zamanı
hakem masa ile tüm iletişimini tamamladıktan sonra başlar. Eğer
hakemin çaldığı faul oyuncunun 5. faulü ise hakemin seromonisinin sonuna 5 faullü oyuncunun değişikliğini de
eklemesi gerekir. Bu oyuncunun değişikliği gerçekleştikten sonra
hakemin mola için düdüğü ve işareti ile mola zamanı başlar.
Örnek 1 :
A takımı
antrenörü mola isteğinde bulunmuştur. Hakemin B4 e 5. faulünün
çalması ile oyun durur.
Yorum:Mola zamanı B4 ün değiştirilmesinden ve hakemin seramonisini
tamamladıktan sonra başlar.
Örnek 2:
A takımı
antrenörü mola isteğinde bulunmuştur. Hakemin B4 e 5. faulünün
çalması ile oyun durur. Fakat oyuncular hakemin mola işaretini
beklemeden yedek sıralarına giderler.
Yorum :
Mola zamanı
resmen başlamamış olsa da oyuncular eğer mola isteğinin farkında
ise yedek sırası gitmelerine izin verilmelidir.
DURUM 5
Eğer
hakemler bir takımın sahada 5 kişiden fazla oynadığını
farkederler ise rakip takımı dezavantajlı bir duruma düşürmeden
oyunu en kısa zamanda durdurup hatayı düzeltmelidirler. Masa
görevlilerinin ve hakemlerinin işlerini doğru yaptığını
düşünürsek bir oyuncu sahaya legal olarak girmemiş veya sahayı
terketmemiştir. Bu durumda 5 kişiden fazla olan takımın bir
oyuncusu oyundan çıkarılır ve o takımın antrenörüne bir teknik
faul çalınır (B olarak kaydedilir). Antrenör oyuncu
değişikliğinin kurallara uygun bir şekilde gerçekleşmesinden ve
çıkacak oyuncunun oyun sahasını en kısa zamanda terketmesinden
sorumludur.
Örnek 1:
Oyun
oynanırken A takımının sahada 5 kişiden fazla oyuncu ile
bulunduğu farkedilir.
(a)
Hata farkedildiğinde top B takımının (beş kişi ile
oynayan) kontrolündedir.
(b)
Hata
farkedildiğinde top A takımının (beş kişiden fazla oynayan)
kontrolündedir.
Yorum :
(a)
Oyun B takımını dezavantajlı duruma sokmadan en kısa
zamanda durdurulur. A takımın bir oyuncusu oyundan çıkarılır ve
o takımın antrenörüne bir teknik faul çalınır (B olarak
kaydedilir).
(b)
Oyun derhal durdurulur. A takımın bir oyuncusu oyundan
çıkarılır ve o takımın antrenörüne bir teknik faul çalınır (B
olarak kaydedilir).
DURUM 6
Bir takımın
sahada 5 kişiden fala oyuncu ile oynadığı ve fazla oyuncunun
sayı ürettiği , faul yaptığı farkedildikten sonra bu oyuncunun
yaptığı sayılar geçerlidir ve yaptığı veya kendisine yapılan
fauller oyuncu faulüdür.
Örnek 1 :
Hakemler A5
in sahada 6. oyuncu olarak bulunduğunu farkederler.
(a)
Oyun A5 in yaptığı bir faul sonrası durur.
(b)
Oyun A5 in attığı bir sayı sonrası durur.
(c)
Oyun B5 tarafından A5 e başarısız bir atış sırasında
yaptığı bir faul sonrası durur.
Yorumlar:
(a)
A5 in yaptığı faul oyuncu faulü olarak değerlendirilir ve
ona göre cezalandırılır.
(b)
Yapılan sayı geçerlidir.
(c)
Faulden dolayı kullanılacak serbest atışları A takımı
antrenörü faul yapıldığı sırada oyunda bulunan oyuncular
arasından seçer.
DURUM 7
Mola ve
oyuncu değişikliği isteğinde bulunan antrenörler mola ve oyuncu
değişikliği için uygun zamanı bilmeli ve bu isteklerini uygun
zamanda yapmalıdırlar. Uygun zamanlar dışında istenen molalar
kabul edilmez.
Örnek 1 :
Mola veya
oyuncu değişikliği için uygun olan zamanın bitmesinin hemen
ardından antrenör masa görevlisinden mola veya oyuncu
değişikliği talebinde bulunur ve masa görevlisi yanlışlıkla
sesli işaretini verir ve hakem de oyunu durdurur.
Yorum :
Hakemin
düdüğü oyun saatini durdurmuştur ve bu normalde bir mola veya
oyuncu değişikliği fırsatıdır. Fakat antrenörün isteği çok geç
yapılmasından dolayı bu istek yerine getirilmez ve oyun hemen
başlatılır.
24 Dribling
DURUM 1
Bir
oyuncunun topu potaya sayı girişimi dışında istemsizce atması bu
oyuncunun topu zemine vurması gibi değerlendirilir. Eğer başka
bir oyuncu topa dokunmadan topu tutarsa dribling yapmış kabul
edilir.
Örnek 1 :
A4 daha
dribling yapmadan topu potaya atar ve başka bir oyuncu topa
dokunmadan topu tutar.
Yorum :
Topu
tuttuktan sonra A4 topu pas veya sut olarak atabilir fakat yeni
bir driblinge başlayamaz.
Örnek 2 :
A4
driblingini tamamladıktan sonra topu potaya atar ve dönen topu
başka bir oyuncu dokunmadan tekrar kontrol eder.
Yorum :
A4 bir ihlal
yapmıştır.
28 8 Saniye
DURUM 1
8 saniye
uygulamasında temel hakemin saymasıdır. Eğer 24 saniye cihazı
ile hakemin saydığı saniye arasında bir farklılık var ise
hakemin kararı geçerli olur.
Örnek 1 :
A4 dribling
yaparak kendi yarı sahasından çıkmaya çalışırken hakem 8 saniye
ihlalli çalar fakat 24 saniye cihazında 8 saniyenin dolmasına
daha 1 saniye olduğu görünmektedir.
Yorum :
Hakemin
verdiği karar doğrudur.
DURUM 2
Eğer bir
takım kendi yarı sahasından çıkarken bir hava atışı durumu doğar
ve ok yönüne göre tekrar aynı takım topu kenardan oyuna sokacak
ise 8 saniye kaldığı yerden sayılmaya devam eder.
Örnek 1:
A takımı
topu yarı sahasından çıkarırken hava atışı durumu doğar ve topu
oyuna sokma sırasından dolayı topu tekrar A takımı kenardan
oyuna sokar.
Yorum:
A takımının
topu ön sahaya geçirmek için 3 saniyesi kalmıştır.
29 24 Saniye
DURUM 1
24 saniye
süresinin bitmesine yakın sahadan bir atış gerçekleştiğinde ve
top havada iken 24 saniye sesli işareti çaldığında , eğer top
çembere çarpmaz ve rakip takımdan bir oyuncu topu hemen ve net
bir şekilde kontrol altına almaz ise 24 saniye ihlali
gerçekleşir.
Örnek 1 :
A4 ün
sahadan yaptığı bir atış sonrası top havada iken 24 saniye sesli
işareti duyulur. Top çembere çarpmaz ve topa önce B5 sonra A7
dokunur ve top en son olarak B5 in kontrolüne geçer.
Yorum:
B takımdan
bir oyuncu topu hemen ve net bir şekilde kontrol altına almadığı
için bu bir 24 saniye ihlalidir.
Örnek 2:
A4 sahadan
bir atış kullanır ve top çembere çarpmaz daha sonra B6 topa
dokunur fakat kontrol edemez , sonra A6 topun kontrolünü
sağladığı anda 24 saniye sesli işareti gelir.
Yorum :
24 saniye
ihlali gerçekleşmiştir. Top çembere çarpmadığı için 24 saniye
cihazı kaldığı yerden çalışmaya devam etmiştir.
Örnek 3:
24 saniye
süresinin dolmasına yakın A4 sahadan bir atış kullanır. B4 , A4
ün atışına blok yapar ve 24 saniye cihazının sesli işareti
geldikten sonra B4 , A4 e faul yapar.
Yorum:
24 saniye
ihlali gerçekleşmiştir. B4 ün yaptığı faul teknik , sportmenlik
dışı veya diskalifiye olmadığı sürece değerlendirilmez ve B
takımı şutun atıldığı yere en yakın kenar çizgisinden oyuna
sokulur.
Örnek 4 :
A4 , 24
saniye süresinin bitimine doğru sahadan bir atış yapar top
havada iken 24 saniye sesli işareti duyulur. Fakat top çembere
çarpmaz ve B5 ile A5 topu beraber tutarlar.
Yorum :
B takımından
bir oyuncu topun hemen ve net bir şekilde kontrolünü
sağlayamadığı için 24 saniye ihlali gerçekleşmiştir.
DURUM 2
Eğer bir takım hücum ederken bir
hava atışı durumu doğar ve ok yönüne göre tekrar aynı takım topu
kenardan oyuna sokacak ise 24 saniye kaldığı yerden sayılmaya
devam eder.
Örnek 1 :
A
takımının hücum süresinin bitimine 10 saniye kalmışken A5 ve
B5 arasında paylaşılamayan top kararı verilir. Topu oyuna sokma
hakkı
(a) A
takımında
(b) B
takımında
Yorum :
(a)
A takımının hücum etmek için 10 saniyesi kalmıştır.
(b)
B takımına yeni bir 24 saniye hücum süresi verilir.
Örnek 2 :
A
takımının hücum süresinin bitimine 10 saniye kalmışken top
oyun sahasının dışına çıkar. Hakemler topun A4 den mi B4 den mi
çıktığına karar veremezler ve hava atışı kararı verirler. Topu
oyuna sokma hakkı
(a) A
takımında
(b) B
takımında
Yorum :
(a) A takımının hücum etmek için
10 saniyesi kalmıştır.
(b) B takımına yeni bir 24 saniye
hücum süresi verilir.
31 İnişteki Top ve
Topa Temas
DURUM 1
Eğer sahadan yapılan bir
atıştan veya serbest atıştan sonra top çemberin üzerinde ise o
topa oyuncunun çemberin içinden uzanarak temas bir ihlaldir.
Örnek 1:
A4 ün attığı
serbest atıştan sonra top çemberin üzerinde iken B4 elini
çemberin içinden sokarak topa temas eder.
Yorum :
Bu bir
ihlaldir ve A takımına 1 sayı kaydedilir.
DURUM 2
Top pas veya
rebound sırasında çemberin üzerinde iken bir oyuncu elini
çemberin içinden geçirerek temas etmesi bir ihlaldir.
Örnek :
Top bir pas
sırasında çemberin üzerinde iken A4 elini çemberin içinden
geçirerek topa temas eder.
Yorum:
Bu basit bir
ihlaldir. Sayı verilmez , top yeni bir 24 saniye hücum süresi
ile dip çizgiden (potanın tam altından değil)B takımına verilir.
DURUM 3
Son serbest
atıştan sonra ve top çembere çarptıktan sonra topa yapılan bir
legal temasta top çemberden geçerse topun statüsü serbest atış
statüsünden çıkarak sahadan yapılan atış statüsüne geçer.
Örnek 1 :
A4 ün
kullandığı son serbest atıştan sonra top çemberin üzerende
sekerken B4 topa legal olarak temas eder ve top çemberden geçer.
Yorum:
A takımına 2
sayı kaydedilir.
DURUM 4
Sahadan
yapılan bir atış sonrası top çıkışta iken topa yapılan
temaslardan sonra da inişteki top ile ilgili kısıtlamalar aynen
devam eder.
Örnek1:
A4 ün
sahadan yaptığı bir atış sonrası top çıkışta iken B7 (veya A7)
topa temas eder. Daha sonra top inmekte iken
(a)
A5 topa temas eder
(b)
B5 topa temas eder
Yorum:
Çıkmakta
olan topa A7 be B7 nin temasları topun statüsünü değiştirmez ve
legaldir. Fakat inmekte olan topa temas etmek bir ihlaldir.
(a)
Top kenardan B takıma verilir.
(b)
A takımına 2 veya 3 sayı kaydedilir.
DURUM
5
Sahadan
yapılan bir atış sırasında savunma oyuncusunun çemberi veya
arkalığı sarsarak hakeme göre topun girmesini engellemesi bir
ihlaldir.
Örnek 1 :
A4 oyunun
bitmesine yakın sahadan 3 sayılık bir atış yapar. Top havada
iken oyunun bittiğini belirten sesli işaret gelir. B5 çemberi
veya arkalığı sarsarak hakemin yorumuna göre topun çemberden
geçmesini engeller.
Yorum:
Oyunun
bittiğini belirten sesli işaret sonrası top hala canlıdır ve bir
ihlal gerçekleşmiştir. A takımına 3 sayı kaydedilir.
35 Karşılıklı Faul
DURUM 1
Eğer iki
hakemin aynı anda verdiği kararlarda , bir hakemin verdiği
karara göre basket geçerli diğerininkine göre ise geçersiz ise
sayı geçersizdir.
Örnek 1 :
Şut
sırasında şutu atan A4 ile B4 arasında fiziksel temas
gerçekleşir. Top çemberden geçer. Arka hakem A4 e hücum faul
çalar. Bu durumda sayı geçersiz olacaktır. Ön hakem ise B4 e
savunma faulü çalar. Bu durumda da sayı geçerli olacaktır.
Yorum:
Bu bir çift
fauldur ve sayı geçerli olmamalıdır.
38 Teknik Faul
DURUM 1
Bir takımın
oyuncusuna hareketleri ve davranışlarından dolayı tekrarladığı
zaman teknik faul verileceğine dair bir uyarı yapılıyor ise aynı
uyarı takının antrenörüne de iletilir ve bu uyarı maçın geri
kalan zamanında bütün takım üyelerini bağlar. Hakemin uyarıları
oyun durduğu sırada yapılmalıdır.
Örnek 1:
A takımının
bir üyesi aşağıdaki nedenlerden dolayı uyarıldığında
(a) Topun
oyuna sokulmasına engel oluyor
(b) Sahadan
sayı girişiminde bulunan bir oyuncuyu yüzünün önünde ellerini
birbirine vurarak rahatsız ediyor.
(c)
Sportmenlik dışı davranışlar yapıyor
(d) Tekrar
edildiğinde teknik faul verilebilecek her durumda
Yorum:
Bu uyarı A
takımının antrenörüne de iletilir ve maçın geri kalan zamanında
bütün takım üyelerine yapılmış kabul edilir.
DURUM 2
Oyunun
herhangi bir aralığında antrenör görevini de yürüten bir
oyuncuya verilen teknik faul oyuncu faulü olarak kaydedilir ve o
takının bir sonraki periyottaki takım faullerine eklenir.
Örnek 1 :
A4 , A
takımının antrenörüdür. A4 e
(a)
Isınma sırasında potaya asıldığı için
(b)
Oyun arasındaki sportmenlik dışı davranışlarından dolayı
Teknik faul verilir.
Yorum :
Faul A4 e
oyuncu faulü olarak kaydedilir ve bir sonraki periyadun takım
faullerine eklenir. Oyuncunun 5. faulü olduğu durumlarda oyuncu
oyundan çıkar.
DURUM 3
Savunma
yapan oyuncunun şut atan oyuncunun konsantrasyonunu elerini
sallayarak , bağırarak veya ellerini çırparak dağıtmaya izni
yoktur. Eğer sut atan oyuncu dezavantajlı duruma düşüyor ise
teknik faul verilmeli , dezavantajlı duruma düşmemiş ise savunma
oyuncusu uyarılmalıdır.
Örnek 1
A4 şut
atarken onu savunan B4 yüksek sesle bağırarak A4 ün
konsantranyonunu bozmaya çalışmıştır. Atılan şut
(a)
Başarılı olmuştur
(b)
Başarısız olmuştur.
Yorum :
(a)
B4 ve takım antrenörü uyarılır ve bu uyarı bütün takım
üyelerine yapılmış sayılır.
(b)
B4 e bir teknik faul verilir.
DURUM 4
Eğer 5
faulünü dolduran bir oyuncu tekrar oyuna girerse , rakip takım
dezavantajlı duruma düşürülmeden en kısa zamanda oyun durdurulup
cezalandırılmalıdır.
Örnek 1 :
B4 5.
faulünü yaptıktan sonra oyundan çıkmış fakat daha sonra oyuncu
değişikliği ile tekrar oyuna girdiği farkedilmiştir.
(a)
Top daha canlanmamışken
(b)
Top A takımının kontrolünde ve tekrar canlanmışken
(c)
Top B takımının kontrolünde ve tekrar canlanmışken
(d)
Top B4 oyuna girdikten sonra tekrar ölmüşken
Yorum:
(a)
B4 hemen oyun dışına çıkarılmalı , takım antrenörüne (B
olarak kaydedilerek) bir teknik faul verilmeli
(b)
A takımını dezavantajlı duruma düşürmeden en kısa zamanda
oyun durdurulmalı B4 hemen oyun dışına çıkarılmalı , takım
antrenörüne (B olarak kaydedilerek) bir teknik faul verilmeli
(c)
Oyun hemen durdurulmalı , B4 hemen oyun dışına
çıkarılmalı , takım antrenörüne (B olarak kaydedilerek) bir
teknik faul verilmeli
(d)
Oyun hemen durdurulmalı , B4 hemen oyun dışına
çıkarılmalı , takım antrenörüne (B olarak kaydedilerek) bir
teknik faul verilmeli
DURUM 5
5 faulünü
yapmış bir oyuncu tekrar oyuna girerse yaptığı sayılar geçerli
olur ve yaptığı fauller oyuncu faulü olarak kaydedilir.
Örnek 1 :
B4 5.
faulünü yaptıktan sonra oyundan çıkmış fakat daha sonra oyuncu
değişikliği ile tekrar oyuna girdiği farkedilmiştir.
(a)
B4 sayı atmıştır
(b)
B4 faul yapmıştır.
(c)
A4 , B4 e faul yapmıştır. (A4 ün 5. faulü)
Yorum :
(a)
Sayı geçerli
(b)
Faul B4 e kaydedilir.
(c)
B4 ün atacağı serbest atışları onun yerine giren oyuncu
kullanır.
Her üç durumdan sonra da varsa
cezalar uygulandıktan sonra B takımı antrenörüne verilen teknik
faulün cezası uygulanır.
DURUM 6
5 faulünü
yapmış bir oyuncu oyundan çıkarken uyarılmamış ise ve tekrar
oyuna girerse oyuncuya bir ceza verilmez , yaptığı sayılar
geçerli olur ve yaptığı fauller oyuncu faulü olarak kaydedilir.
Örnek 1 :
A10 , A4 ün
yerine oyuna girmek için beklemektedir. A4 ün yaptığı bir faül
sonrası A10 oyuna girer. Hakemler A4 ün 5. faulü olduğunu
kaçırırlar ve A4 daha sonra oyuncu değişikliği fırsatı doğduğu
zaman diliminde tekrar oyuna girer. A4 ün 5 faul ile oyuna
girdiği farkedildiği zaman
(a)
A4 oyunda ve oyun saati çalışmaktadır.
(b)
A4 sayı yapmıştır.
(c)
A4 , B4 e faul yapmıştır.
(d)
B4 , A4 e faul yapmıştır.
Yorum :
(a)
Oyun B takımını dezavantajlı duruma düşürmeden en kısa
zamanda durdurulmalı , A4 oyundan çıkarılmalıdır. Bir ceza
verilmemelidir.
(b)
Sayı geçerlidir. A4 oyun dışına çıkartılır.
(c)
A4 ün yaptığı faul oyuncu faulüdür ve ona göre
cezalandırılır.
(d)
A4 ün yerine giren oyuncu serbest atışları kullanır.
39 Kavga
DURUM 1
Kavga
çıkmadan önce bir takım topun kontrolünü elinde bulunduruyor ise
oyun yeniden başladıktan sonra topu aynı takım oyuna sokar. 24
saniye hücum süresi kaldığı yerden işlemeye devam eder.
Örnek1 :
24 saniye
hücum süresinin bitmesine 4 saniye kala top A takımında iken
oyun kavga nedeni ile durmuştur. Hakemler her iki takımdan da
yedek sıralarını terk edenleri diskalifiye etmiştir.
Yorum:
Oyuna A
takımı masanın tam karşısındaki kenar çizgisinden başlar , A
takımının hücum etmek için 4 saniyesi kalmıştır.
42 Özel Durumlar
DURUM 1
Aynı duran
zaman periyodunda birden fazla ihlal ve faul durumu olduğunda
hakemler bu cezaları götürmek ve uygulamak için oluş sıralarına
dikkat etmelidirler.
Örnek 1 :
A4 sahadan
atış kullanmıştır. Top havada iken 24 saniye sesli işareti
gelir. Sesli işaretten sonra daha A4 ün ayakları yere temas
etmemişken B4 , A4 e sportmenlik dışı faul yapar. Sonra
(a)
Top çembere çarpmaz
(b)
Top çembere çarpar fakat girmez.
(c)
Top çemberden geçer.
Yorum :
Her üç
durumda da B4 ün yaptığı sportmenlik dışı faul dikkate alınır.
(a)
A4 e atış halinde faul yapılmıştır. (Cezası : A4 atışın
yapıldığı yere göre 2 veya 3 serbest atış kullanır ve daha sonra
A takımı topu masanın karşısından oyuna sokar. ) A takımı 24
saniye ihlali yapmıştır (Cezası : B takımı topu en yakın kenar
çizgisinden oyuna sokar) A4 atışları kullanır fakat A takımının
topu oyuna sokma hakkı uygulanacak son ceza olmadığı için iptal
edilir ve B takımı topu serbest atış çizgisinin uzantısından
topu kenardan oyuna sokar.
(b)
24 saniye ihlali gerçekleşmemiştir. A4 serbest atışları
kullanır ve A takımı masanın karşısından topu oyuna sokar.
(c)
24 saniye ihlali gerçekleşmemiştir. A4 ün atış yaptığı
yere göre 2 veya 3 sayı A takın-mına kaydedilir A4 tek serbest
atışı kullanır ve A takımı masanın karşısından topu oyuna sokar.
DURUM 2
Serbest atış
sırasında karşılıklı faul çalındığında veya serbest atış
sırasında cezalar birbirini götürdüğünde fauller kaydedilir
fakat cezaları uygulanmaz.
Örnek 1 :
A4 iki
serbest atıştan ilkini kullanırken A5 ve B5 e karşılıklı faul
çalınır.
Yorum :
A5 ve B5 e
fauller kaydedilir. Oyun A4 ün son serbest atışı ile başlar.
Örnek 2 :
A4 iki
serbest atıştan ilkini kullanırken A5 ve B5 e teknik faul
çalınır.
Yorum :
A5 ve B5 e
teknik fauller kaydedilir. Oyun A4 ün son serbest atışı ile
başlar.
Örnek 3 :
A4 iki
serbest atışın ikisinde de başarılı olur. Top tekrar
canlanmadan
(a)
A5 ve B5 e karşılıklı faul çalınır.
(b)
A5 ve B5 e teknik faul çalınır
Yorum :
A5 ve B5 e
fauller kaydedilir. Oyuna B takımı dip çizgiden başlar.
46 Hakemin Görev ve
Yetkileri
DURUM 1
Bir
basketbol oyunu sırasında FİBA kural kitabında veya FİBA resmi
yorumlarında açıklanmayan durumlar oluşabilir. Böyle durumlarda
hakem oyunun ruhunu ve kuralların mantığını da kullanarak karar
verme yetkisine sahiptir.
Örnek :
Son
periyodun bitimine 2 dakikadan az bir zaman kalmışken sahadan
yapılan başarılı bir atış sonrası top çok uzağa gitmiştir.
Yorum:
Bu olay
oyunun son 2 dakikasında olmasaydı hakem düdüğünü çalması ve
oyun saatini durdurması gerekirdi. Böyle bir durumda oyun saati
durur ve top ölür ve her iki takım için de mola alma veya oyuncu
değiştirme fırsatı doğar. Fakat son periyodun veya uzatma
periyodunun son 2 dakikada hakem düdük çalarsa sadece sayıyı
yiyen takım değil sayıyı atan takım da oyuncu değiştirebilir
veya mola alabilir. Eğer hakem böyle bir durumda sayıyı yiyen
takımı dezavantajlı duruma düşürdüğünü düşünüyor ise düdüğünü
çalmayabilir.
|